Wednesday

Zhdukja e Planifikuar Eshtë Arsyeja pse Shumë Produkte Prishen Shpejt

Tags

Zhdukja e Planifikuar Eshtë Arsyeja pse Shumë Produkte Prishen Shpejt


Këto kohë, kjo është teoria më e zakonshme e konspiracionit: Prodhuesit e smartfonave i projektojnë në mënyrë specifike telefonat në mënyrë që ato të dalin jashtë përdorimit për disa vjet duke ju detyruar të blini një të ri. Po, a është e vërtetë kjo? Kur bëhet fjalë për smartfona, përgjigja është e komplikuar, por praktika e ndërtimit të produkteve të vjetra, qoftë funksionale apo modeste, është e vërtetë. Dhe ka një emër: Zhdukja e planifikuar.

Momenti i llambës së dritës

"Zhdukja e planifikuar" tingëllon si një gjetje e kohëve të fundit nga ndonjë gjeni marketingut, por në të vërtetë është mjaft e vjetër si teori. Për të gjetur produktin e parë të krijuar për t'u prishur, duhet të ktheheni shumë kohë mbrapa, tek shpikja e llambës së dritës. Llamba e zbuluar nga Thomas Edison rreth vitit 1880 nuk përdorte filamentin e hollë të sotëm. Në vend të kësaj, ai përdorte tela të trashë karbont, të cilat zgjatnin shumë, shumë më gjatë. Sa me shumë? Epo "Llamba njëqindvjeçare": një llambë me bazë karboni vazhdon të shkëlqejë vazhdimisht për më shumë se 115 vjet.

Kjo ishte e përkryer për kompanitë e para të energjisë, të cilët zotëronin jo vetëm sistemet elektrike të qytetit, por edhe vetë llambat. Por shpejt, modeli u ndryshua që konsumatorët të blejnë llambat e tyre dhe kompanitë kuptuan se mund të bënin shumë para duke shkurtuar jetëgjatësinë e prodhimeve të tyre. Kështu filloi në 1924 karteli famëkeq Phoebus, ku kompanitë e llambave nga e gjithë bota u mblodhën në Gjenevë për të krijuar një dritë që zgjat vetëm 1.000 orë.

Kjo ishte tepër e paligjshme dhe shumë prej këtyre kompanive më vonë u hodhën në gjyq për shkeljen e ligjeve antitrust, por dëmi u bë: Vjetërsimi i planifikuar ishte futur në botë. Së shpejti, ajo u përhap në të gjitha llojet e zonave, nga industria e veshjeve me përdorimin e materialeve më pak të qëndrueshme deri në industrinë e automobilave me futjen e modeleve vjetore.

Shikoni telefonin tim të shndritshëm ... të vjetër

Sot, vjetërsimi i planifikuar është më pak një taktikë e poshtër se sa ajo është një strategji standarde e marketingut. Nga bojrat e printerëve deri te çizmet e najlonit tek librat shkollorë, duket sikur gjithçka që blejmë këto ditë është projektuar për tu prishur më herët se sa duhet. Por kjo nuk është vetëm e keqe. P.sh., vjetërsimi i planifikuar i bën gjërat më pak të shtrenjta për konsumatorët. Një makinë që zgjat për 50 vjet nuk vlen shumë për ju nëse nuk mund ta përballoni për ta blerë atë. Pastaj, nuk ka kuptim që disa produkte të zgjasin përgjithmonë. Rrobat e fëmijëve, për shembull, zakonisht marrin shumë pak kohë para se të bëhen të papërdorshme. (Por ka përjashtime.) Dhe së fundi, disa industri përparojnë me një ritëm aq të shpejtë sa që produktet e tyre nuk mund të evitohet që të bëhen të vjetëruara. Gjëja tjetër e re është gjithmonë duke ardhur.

Këtu mund të flasim tani për celularët. Sigurisht, ka disa strategji që kompanitë përdorin për të siguruar që të blini një aparat të ri përpara se të keni nevojë - disa përmirësime të softuerëve janë të përfshira vetëm në pajisje të reja, për shembull. Por me ritmin marramendës me të cilin teknologjia po përparon, telefonat nuk mund të bëjnë ndryshe porse të plaken shpejt. 

"Nëse ndonjëherë ka pasur vjetërsim të vërtetë, është në teknologji," thotë Howard Tullman, CEO i inkubatorit të kërkimeve 1871 për BBC. "Është pothuajse sikur teknologjia të kujdeset për vetveten - dhe kjo do të ndalojë vetë një ditë, ju pëlqen apo jo juve."